طبق قوانین کار تمام کارفرماها وظیفه دارند که کارکنانشان را بیمه کنند و هر ماه برایشان حق بیمه بپردازند. همانطور که میدانید بیمه تامین اجتماعی در کنار خدمات درمانی، در دوران بازنشستگی هم از افراد حمایت میکند. شرط برخورداری از حقوق بازنشستگی و پوششهای آن، رد شدن صحیح سابقهی بیمهی فرد است. به همین دلیل، مراحل بیمه کردن کارکنان از جمله مسائل مهمیست که هر کارفرمایی باید از آن اطلاع داشته باشد. در مقابل، کسانی که در یک مجموعه یا سازمان مشغول به کار هستند باید با نحوه استعلام بیمه تامین اجتماعی آشنا باشند تا بتوانند سابقهی بیمهشان را بررسی کنند.
در ادامهی این مطلب از بلاگ بیمهشو از مراحل بیمه کردن کارکنان میگوییم و با هم قوانین و مدارک لازم برای نامنویسی کارمندان و نحوهی تنظیم لیست بیمه را بررسی میکنیم. با ما همراه باشید.
سابقه بیمه چیست؟
سابقه بیمه به مدت زمانی گفته میشود که شما تحت پوشش یک شرکت بیمهی پایه مثل تامین اجتماعی بودهاید و از طرف کارفرما برای شما حقبیمه پرداخت میشده است. درواقع، به ازای هر یک ماهی که حقبیمه به حساب بیمهگر پایه واریز شده باشد، یک ماه به سابقهی بیمهی شما اضافه شده است. پرداخت این حقبیمهها و محاسبهی سابقهی بیمهی شما باعث میشود که بعد از مدتی معین بتوانید برای بازنشستگی درخواست دهید و از مزایای حقوق مستمری دوران بازنشستگی استفاده کنید.
ممکن است قرارداد شما با بیمهگر پایه براساس نوع شغل و فعالیتتان به صورت بیمه اجباری، اختیاری یا مشاغل آزاد باشد. درست است که نرخ حق بیمه مشاغل اجباری و اختیاری و آزاد با یکدیگر متفاوت است، اما در نهایت موضوعی که اهمیت دارد پرداخت بهموقع حقبیمه برای محاسبهی سابقهی بیمهای شماست تا در روند استفاده از خدمات درمانی و همچنین مزایای بازنشستگی مشکلی پیش نیاید.
مراحل بیمه کردن کارکنان
برای بیمه کردن کارکنان، چند مرحلهی مشخص باید طی شود که به ترتیب زیر است. در ادامه هر یک از این مراحل را توضیح میدهیم.
- دریافت کد کارگاهی
- نامنویسی کارکنان
- تنظیم و ارسال لیست بیمه کارکنان
- پرداخت حقبیمه
دریافت کد کارگاهی
کد کارگاهی یک شمارهی ده رقمیست که توسط سازمان تامین اجتماعی به شرکتها و کارگاههای ثبتشده داده میشود. براساس قوانین کار داشتن این کد برای هر کارگاه ثبت شدهای ضروریست. چرا که با داشتن این کد است که کارفرما میتواند برای بیمه کردن کارمندان خود اقدام کند. اگر بازرس کار متوجه شود که یک واحد کارگاهی بدون داشتن کد مشغول فعالیت است، جریمههای سنگینی را برای آن واحد در نظر خواهد گرفت.
همانطور که گفتیم، کد کارگاهی یک کد ده رقمیست که هر کدام از اعداد آن معنی و مفهوم خاصی دارد. سه رقم اول، معرف شعبه سازمان تامین اجتماعی و سه رقم بعدی نشاندهندهی نوع فعالیت مجموعه است. چهار رقم آخر نیز مربوط به شماره پروندهی کارگاه میشود.
مدارک لازم برای دریافت کد کارگاهی
برای دریافت کد کارگاهی باید با آماده کردن لیست مدارک زیر به شعبهی بیمه مراجعه کنید. لیست مدارک مورد نیاز برای کارفرمای حقیقی و حقوق متفاوت است که در ادامه با هم بررسی میکنیم.
کارفرمایان حقوقی
- نامه اعلام تاسیس شرکت
- آگهی تاسیس شرکت در روزنامه رسمی شرکت
- اساسنامه شرکت
- تصویر سند مالکیت یا اجاره محل شرکت
- سایر مدارک مرتبط با شروع فعالیت و تأسیس شرکت مانند اظهارنامه ثبت و موافقت اصولی
کارفرمایان حقیقی
- جواز کسب صنفی معتبر (دائم یا موقت) یا هرگونه مجوز شروع کار از مراجع ذیصلاح
- پروانه تاسیس یا بهرهبرداری
- اسناد مالکیت، اجاره یا صلحنامه کارگاه (رسمی یا عادی)
- تایید اتحادیه یا مجمع امور صنفی مربوطه درخصوص کارفرمایی و بهرهبرداری کارگاه
نام نویسی کارکنان
بعد از اخذ کد کارگاهی، نوبت به نامنویسی کارکنان کارگاه میشود. اگر نیرویی که در مجموعهی شما مشغول به کار است، قبلا بیمه نبوده است و سابقهی کار نداشته است باید برای گرفتن کد پرسنلی اقدام کند. اما کسی که سابقهی بیمه دارد فقط باید با کارت ملی خود به شعبهی بیمه مراجعه کند. مدارک لازم برای نامنویسی کارکنان یک کارگاه به ترتیب زیر است:
- اصل و رونوشت کارت ملی و شناسنامه
- پرسشنامهی تکمیلشده همراه با مهر و امضا
- انجام آزمایشهای قبل از استخدام و ارائهی آن به سازمان
- مراجعه به واحد نامنویسی
تنظیم و ارسال لیست بیمه کارکنان
یکی دیگر از مراحل بیمه کردن کارمندان توسط کارفرمایان، تنظیم و ارسال لیست بیمه کارمندان است. کارفرمایان موظف هستند که هر ماه لیستی از کارمندان خود را به صورت اینترنتی یا از طریق نرمافزار به شرکت بیمه اعلام کنند و براساس آن حقبیمهی مشخصشده را بپردازند.
نحوه ارسال لیست بیمه کارکنان به صورت اینترنتی
- مراجعه به سامانه رسمی تامین اجتماعی
- وارد کردن نام کاربری و رمز عبور
- انتخاب گزینهی بارگذاری لیست بیمه
- بارگذاری اطلاعات مربوط به شرکت و کارمندان
- انتخاب گزینهی ارسال به شعبه
نحوه ارسال لیست بیمه کارکنان از طریق نرم افزار
در کنار روش اینترنتی امکان ارسال لیست بیمهی کارمندان از طریق نرمافزار تامین اجتماعی هم وجود دارد. برای ارسال لیست به این شیوه باید به عنوان کارفرما مراحل زیر را دنبال کنید:
- اجرا کردن نرمافزار و انتخاب گزینهی مشخصات کارگاه
- انتخاب گزینهی جدید و وارد کردن اطلاعات شرکت در فرم مربوطه
- بازگشت به قسمت اطلاعات پایه و انتخاب گزینهی مشخصات کارکنان
- انتخاب گزینهی جدید و تکمیل اطلاعات پرسنل
- انتخاب گزینهی لیست ماهانه از قسمت عملیات
- انتخاب گزینهی جدید برای وارد کردن لیست بیمه و اطلاعات مربوطه در این صفحه
- تکمیل نمودن فرم ریزکارکرد کارمندان
- انتخاب گزینهی تهیهی دیسک در فرم لیستهای ماهانه کارگاهها به جهت ذخیره شدن اطلاعات در یک فایل
- تحویل حضوری فایل به بیمه یا ارسال آن ازطریق سامانهی یکپارچهی تامین اجتماعی
پرداخت حق بیمه کارکنان
بعد از مشخص کردن لیست کارکنان و ارسال آن برای شعبهی تامین اجتماعی یک شناسه برای کارگاه صادر میشود که به کمک آن شناسه، مبلغ حقبیمه را میتوان به صورت اینترنتی پرداخت کرد. حقبیمه همان مبلغیست که شرکت بیمه در ازای دریافت آن به ارائهی خدمات مختلف درمانی و همچنین ثبت سابقهی بیمه میپردازد و در ادامه برخورداری از مزایای مستمری و بازنشستگی را برای کارکنان فراهم میکند.
در گذشته افراد برای استعلام سابقهی بیمهشان باید به صورت حضوری به شعبهی بیمه مربوط به کارگاهشان مراجعه میکردند. اما در حال حاضر استعلام سابقهی بیمه اینترنتی شده است تا کارمندان به راحتی بتوانند استعلام سابقهی بیمهشان را بگیرند و از رد شدن حقبیمه مطمئن شوند. اگر شما هم در مجموعهای مشغول به کار هستید و میخواهید از پرداخت حقبیمهتان توسط آن کارگاه مطمئن شوید، میتوانید یکی از روشهای زیر را برای استعلام سابقهی بیمهتان انتخاب کنید.
- مراجعه به سایت تامین اجتماعی و استعلام سابقه بیمه با ساختن یک حساب کاربری در سایت
- دانلود اپلیکیشن تامین اجتماعی
- شمارهگیری کد دستوری #۱۴۲۰*۴*
نکتهای که در پایان باید به آن توجه داشته باشید آن است که حقبیمهی تامین اجتماعی مبلغی برابر با سیدرصد حقوق ماهانهی کارگر است که از این مقدار، بیستوسه درصد سهم کارفرما و هفت درصد سهم کارگر است. کارفرما وظیفه دارد در کنار سهم خودش، هفت درصد مربوط به سهم کارگر را هم از حقوق آن کم کند و مجموع آن را در قالب یک پرداخت به حساب تامین اجتماعی واریز کند. در کنار این موضوع، هر سال حق بیمهی کارگران با در نظر گرفتن پایهی حقوق و حق مسکن و بن کارگری اعلام میشود. مثلا جدول کامل حق بیمه کارگران در سال ۱۴۰۱ به ترتیب زیر اعلام شده است:
جدول کامل حق بیمه کارگران در سال ۱۴۰۱
| ردیف | عنوان | ماهیانه ۳۱ روز | ماهیانه ۳۰ روز | اسفند (۲۹ روز) |
| ۱ | حداقل دستمزد (روزانه: ۱.۳۹۳.۲۵۰) | ۴۳.۱۹۰.۷۵۰ | ۴۱.۷۹۷.۵۰۰۰ | ۴۰.۴۰۴.۲۵۰ |
| ۲ | حق خواروبار | ۸.۵۰۰.۰۰۰ | ۸.۵۰۰.۰۰۰ | ۸.۵۰۰.۰۰۰ |
| ۳ | حق مسکن | ۶.۵۰۰.۰۰۰ | ۶.۵۰۰.۰۰۰ | ۶.۵۰۰.۰۰۰ |
| ۴ | جمع مشمول حداقل بیمه اجباری | ۵۸.۱۹۰.۷۵۰ | ۵۶.۷۹۷.۵۰۰ | ۵۵.۴۰۴.۲۵۰ |
| ۵ | بیمه سهم کارفرما (۲۰ درصد) | ۱۱.۶۳۸.۱۵۰ | ۱۱.۳۵۹.۵۰۰ | ۱۱.۰۸۰.۸۵۰ |
| ۶ | بیمه بیکاری سهم کارفرما (۲۰ درصد) | ۱.۷۴۵.۷۲۳ | ۱.۷۰۳.۹۲۵ | ۱.۶۶۲.۱۲۸ |
| ۷ | جمع بیمه سهم کارفرما (۲۳ درصد) | ۱۳.۳۸۳.۸۷۳ | ۱۳.۰۶۳.۴۲۵ | ۱۲.۷۴۲.۹۷۸ |
| ۸ | بیمه سهم کارگر (۷ درصد) | ۴.۰۷۳.۳۵۳ | ۳.۹۷۵.۸۲۵ | ۳.۸۷۸.۲۹۸ |
| ۹ | جمع مبلغ بیمه پرداختنی (۳۰ درصد) | ۱۷.۴۵۷.۲۲۵ | ۱۷.۰۳۹.۲۵۰ | ۱۶.۶۲۱.۲۷۵ |
در پایان به خاطر داشته باشید که هر نوع توافق دیگری بین کارگر و کارفرما برای رد نکردن حقبیمه و پرداخت سهم بیمه به خود کارگر از نظر سازمان کار و قوانین کار ممنوع است. در صورت مشاهدهی چنین موردی، برابر قوانین و ضوابط هم با کارگر و هم با آن واحد کارگاهی برخورد قانونی خواهد شد. بنابراین بیمه کردن کارکنان یک حق و یک وظیفه است که برعهدهی کارفرماست.
