طبق بیان رئیس شورای هماهنگی بیمههای بازرگانی تولید خودروهای بیکیفیت در ایران مهمترین چالش صنعت بیمه در سالیان اخیر به شمار میرود، زیرا شمار تلفات در خودروهای داخلی ناشی از تصادفات به مراتب بیشتر از خودروهای خارجی است. بیمه مرکزی به طور دائم اعتراض و شکایت خود را از تولید خودروهای بیکیفیت به مجلس شورای اسلامی، دولت، وزارت اقتصاد و دارایی و همچنین وزارت صمت اعلام میکند، اما تاکنون به نتیجهای نرسیده است.
در ادامهی این مقاله از بیمه شو به نقش خودروهای بیکیفیت در زیانرسانی به صنعت بیمه صحبت کردهایم.
قوانین بیمه چه نقشی در این زیان دارند؟
وجود قوانین و دستورالعملهای پیچیده و دست و پا گیر صنعت بیمه و همچنین ارائهی خدمات بیمهای به روش سنتی از دیگر چالشهای این صنعت برشمرده میشود و به بیان رئیس شورای هماهنگی بیمههای بازرگانی، صنعت بیمه کشور نیازمند پوستاندازی است تا بتواند در بستر دیجیتال و مطابق با شرایط روز جامعه، ارائهی محصولات بیمهای را برنامهریزی کند. بخش قابل توجهی از حق بیمه دریافتی در قالب عوارض، مالیات، سهم وزارت بهداشت برای درمان رایگان مصدومان ناشی از حوادث رانندگی، سهم وزارت کشور، سهم وزارت راه برای اصلاح جادهها و رفع نقاط حادثهخیز جاده ها کسر میشود. همچنین بخشی از حق بیمه دریافتی نزد بیمه مرکزی برای تقبل تعهدات بیمهها در زمان بلایای طبیعی باقی میماند.
بیمههای درمان و خودرو بیشترین سهم را در حق بیمه و پرداخت خسارت دارند
وی با تاکید بر این که بیمههای درمان و خودرو بیشترین سهم را در دریافت حق بیمه و پرداخت خسارت به بیمهشدگان به خود اختصاص دادهاند افزود: «در نیمهی نخست سال ۱۴۰۲ شرکتهای بیمهای کشور در مجموع حدود ۱۳۵ هزار میلیارد تومان حق بیمه فروختهاند.»
رئیس شورای هماهنگی بیمههای بازرگانی با بیان اینکه فاصلهی زیادی بین هدفگذاری در ضریب نفوذ بیمههای بازرگانی در کشورمان با آنچه هست وجود دارد افزود: «براساس برنامهی ششم توسعهی کشور، ضریب نفوذ بیمه بازرگانی باید به ۷ درصد افزایش مییافت اما اکنون که برنامهی هفتم توسعه در حال بررسی و تصویب است، ضریب نفوذ بیمه در کشورمان حدود ۲ درصد است درحالیکه افزایش ضریب نفوذ در بیمه سبب امنیت در سرمایهگذاری و آرامش در جامعه خواهد شد.»
فرهنگ استفاه از محصولات بیمهای: راه حل مناسب
سمائی در ادامه گفت: «عادت کردهایم در زمان بحرانها و حوادث برای جمعآوری کمکهای مردمی فراخوان دهیم و یا دولت را درگیر پرداخت کمکهای ناچیز بلاعوض به حادثهدیدگان کنیم، درحالیکه اگر فرهنگ استفاده از محصولات بیمهای در جامعه نهادینه شود دیگر احتیاجی به کمکهای مردمی و یا کمک نهادهای حمایتی و دولت نخواهد بود و شرکت بیمه در کمتر از یک ماه کل خسارت را به بیمهشده پرداخت میکند.»
حلقه گمشده صنعت خودروی کشور
در کشورهای اروپایی هر سال دو نظر سنجی برای بررسی کیفیت خودرو از دید مشتریان آنها برگزار می شود:
- بررسی قابل اعتماد بودن خودرو
- بررسی کیفیت اولیه
«بررسی قابل اعتماد بودن خودرو» یک مقیاس برای ارزیابی ایرادها است که بعد از گذشت سه سال از مالکیت و استفاده از خودرو طرح میشود.
درحالیکه «بررسی کیفیت اولیه» مقیاس سنجش ایرادها و اشکالات در طول نود روز اول مالکیت و استفاده از خودرو است که با توجه به اهمیت اهداف بلندمدت و کوتاهمدت شرکتهای خودروسازی، تصمیم به اولویت دادن به هرکدام از نظرسنجیها برای تولید بهتر صورت میگیرد.
در ایران نظرسنجیهای صورت گرفته از مشتریان بهطور دقیق مورد بررسی قرار نمیگیرد، زیرا از نظر خودروسازان ایرادهایی که مشتریان در بیان اشکالات یک خودرو بیان میکنند، اشکالات اتفاقی و غیرقابل استناد است و اساسا شکایتهای مشتریان وارد نیست. البته در سالهای اخیر تلاشهایی برای اینکه نظر مشتریان در خصوص کیفیت خودروها بر بهبود این کیفیت تاثیرگذار باشد شده است، اما در عمل شاهد بودهایم که نظر مشتریان خیلی در تصمیمگیریهای خودروسازان تاثیرگذار نبوده است.
کلام آخر
تعطیلی صنعت خودروسازی داخلی البته بدترین گزینهی پیش رو خواهد بود. شراکت با خودروسازان بزرگ دنیا، آزادسازی واردات، کاهش تدریجی تعرفهی گمرکی و خصوصیسازی واقعی شرکتهای تولیدکنندهی خودرو گزینههای بهتر و منطقیتری هستند که فعلا چشم اندازی برای اتخاذ این سیاستها به صورت کامل در افق دیده نمیشود. قطعا عدم تغییر و ادامه رویهی فعلی به جز هدر دادن جان و مال مردم و سرمایهی کشور و منابع سرمایهگذاری صنعت بیمه نتیجهی دیگری در بر ندارد. البته صنعت بیمه ایران میتواند در جهت رشد و توسعهی کیفی صنعت خودرو و همچنین سرمایهگذاری در واردات خودروهای ارزان و مطابق استاندارهای بینالمللی و با اخذ مجوزهای قانونی و یا تولید خودروهای باکیفیت مشارکت داشته باشد.
