به نقل از ادارهی کل روابط عمومی و امور بینالملل بیمه مرکزی، دکتر مجید مشعلچی قائم مقام بیمه مرکزی در نشستی ضمن ابراز خرسندی از وجود گنجینهی تجربه و دانش در صنعت بیمه و با تاکید بر اهمیت طراحی مدل نظارت هوشمند در صنعت بیمه بیان داشته است: «شورای خبرگی صنعت بیمه، محملی است برای استفاده از ظرفیتها و توانمندیهای پیشکسوتان و کارشناسان خبرهی صنعت بیمه تا بتوانیم با تکیه بر دانش و تجربهی آنها گامی موثر در پیشبرد اهداف صنعت بیمه برداریم.»
وی نظارت هوشمند را یکی از استراتژیهای مهم برای تحول در صنعت بیمه دانست و افزود: «یکی از اهداف نهاد ناظر، حمایت از حقوق بیمهگزاران و ذینفعان صنعت بیمه است که با پیادهسازی نظام نظارت هوشمند تحقق خواهد یافت.»
در ادامهی این مقاله از بیمه شو به اهمیت این موضوع پرداختهایم.
لزوم همراهی صنعت بیمه با گسترش فناوری
دکتر مشعلچی در ادامه با تاکید بر همراهی صنعت بیمه با توسعهی فناوری اطلاعات گفت: «با حضور مدلهای جدید کسب و کار و ایجاد رویکرد فعال و نوآورانه مبتنی بر فناوری اطلاعات، صنعت بیمه باید همگام با بازیگران جدید عرصهی فناوریهای نوین گام بردارند و علاوه بر ایجاد نوآوری در محصولات و خدمات بیمهای در حوزهی خسارت و افزایش رضایتمندی بیمهگزاران و ذینفعان نیز از آن بهره گیرند.»
قائم مقام بیمه مرکزی در این شورا از طراحی مدل نظارت هوشمند در صنعت بیمه خبر داد و گفت: «نظارت هوشمند نیازمند استانداردسازی مولفههای نظارتی است و این موضوع مهم باید با خرد جمعی تبدیل به یک مدل اجرایی شود.»
تدوین سند جامع بیمه براساس هزاره سوم
وی در بخش دیگری از سخنان خود بر لزوم تدوین سند جامع بیمه با نگاه هزاره سوم تاکید کرد و افزود: «صنعت بیمه نیازمند یک نقشهی راه است تا با تغییرات مدیریتی متوقف نشود و صنعت بیمه مسیر توسعهی خود را طی کند.»
همچنین اعضای این شورا به طرح نظرات خود در خصوص تعریف واحد و منسجم از نظارت هوشمند، تدوین و ترسیم نقشهی راه، استفادهی مناسب از دادههای موجود در صنعت بیمه برای نظارت هوشمند، ایجاد یک جریان فکری با بهرهگیری از توانمندی رسانهها برای نظارت هوشمند، دفاع از حقوق بیمهگزاران و افزایش رضایتمندی آنها از خدمات بیمهای، جلوگیری از پراکندهکاری، عدم تدوین قوانین و مقررات سخت و غیرقابل نظارت، نظارت ماهانه و خودکنترلی شرکتهای بیمه، همراهی بیمه مرکزی برای جلوگیری از تخلف و ناترازیها، اصلاح تفکر دولتی و حرکت به سمت تاثیرگذاری با کمک انجمنهای مردمی، اعزام مدیران ارشد صنعت بیمه به کشورهای موفق حوزهی صنعت بیمه، تدوین پیوست تحقیقاتی برای هوشمندسازی از سوی پژوهشکدهی بیمه و… پرداختند.
نظارت پیشینی در برابر نظارت پسینی قرار دارد
- نظارت پیشینی
در نظارت پیشینی یا کنترل و نظارت پیش از اقدام، وقوع معامله و یا مبادلهی اقتصادی (در بحث بیمه خرید و فروش بیمهنامه، فعالیت مالی شرکت بیمه، نمایندگی بیمه و …) منوط به کنترل و تأیید نهاد ناظر است؛ با این هدف که امکان وقوع تخلف منتفی گردد. یکی از مثالهای نظارت پیشینی در صنعت بیمه، سیستم سوئیچ بیمه است که در پی تضمین عدم تخلف از برخی مفاد آییننامه کارگزاری بیمه است. تایید صلاحیت مدیران کلیدی شرکتهای بیمه نیز از دیگر مصادیق نظارت پیشینی است. مثال دیگر، منوط کردن فروش بیمه شخص ثالث به ارائهی تسویهحساب عوارض بزرگراهی توسط متقاضی بیمه شخص ثالث است.
یعنی نهاد ناظر صنعت بیمه البته به حکم قانون، بر عدم رعایت مقررات در حوزهای خارج از صنعت بیمه نیز نظارت پیشینی اعمال و فروش بیمه شخص ثالث را منوط به رعایت آن مقررات میکند. دلیل مورد توجه قرار گرفتن نظارت پیشینی آن است که خیلیها بر این باورند با در اختیار بودن فناوریهای اطلاعاتی و توسعه ابرسامانهی سنهاب، امروزه چنین نظارتی به راحتی قابل پیاده کردن است.
- نظارت پسینی
در مقابل در نظارت پسینی یا کنترل و نظارت پس از اقدام، وقوع معامله یا مبادلهی اقتصادی منوط به تأیید اولیهی نهاد ناظر نیست بلکه عامل اقتصادی با اطلاع از مقررات و در چارچوب تعیین شده در مجوز مربوط، به فعالیت میپردازد، اما اگر عامل اقتصادی در اجرا، از مقررات تخطی کند با او برخورد میشود. بسیاری از نظارتهای فعلی در صنعت بیمه نظیر نظارت بر توانگری مالی، سرمایهگذاریها، ذخایر و عملیات اتکایی از مصادیق نظارت پسینی هستند.
- تفاوت
بنابراین در نظارت پیشینی، امکان تخلف تقریبا صفر میشود اما در نظارت پسینی امکان تخلف وجود دارد. در برابر این مزیت مهم و جذاب نظارت پیشینی، مزیتهای مهمی هم برای نظارت پسینی وجود دارد که به روشنی آن را با فاصلهی زیادی بر نظارت پیشینی برتری میبخشد.
کلام آخر
بهطورکلی یک دافعه کلی در سیستم ذهنی فضای بیمه نسبت به فناوری وجود دارد. این دافعه طبیعی است. شاید سازگاری با فناوری برای برخی فعالان در حوزهی بیمه اهمیت نداشته باشد، اما واقعیت این است که راهی به غیر از تغییر وجود ندارد. در کل زنجیرهی ارزش بیمه و نه فقط فروش آنلاین مفاهیم در حال تغییر هستند و نمیتوان جلوی آن ایستاد. طراحی مدل نظارت هوشمند بر صنعت بیمه از همین جهت حائز اهمیت است.
